پیام شماره ۲۲۰

یاران همراه!

یکی از منابع بسیار مهم و مؤثر بسیاری از اساتید، کارشناسان اقتصادی و دانشجویان؛ مجلات علمی است که می‏توانند ضمن مراجعه به مقالات و آخرین یافته‏های نظری و کاربردی آن‏ها، به باروری و تعمیق تحقیقات خود مبادرت ورزند. بر اساس معیار شاخص‏های علمی (Essential Science Indicators) که بر مبنای سه شاخص "تعداد مقالات"، "تعداد استناد" و "تعداد استناد به مقاله" تعیین می‏گردد، ایران میان کشورهای جهان در تمامی حوزه‏های علمی، مقام چهل و چهارم را کسب کرده است؛ این درحالی است‏که رتبه علمی ایران در رشته­های مختلف در سطح جهان از جایگاه چندان بالائی برخوردار نیست. بالاترین رتبه ایران در رشته شیمی (رتبه ۳۴) است، درحالی‏که در بسیاری از رشته‏های دیگر، منجمله "اقتصاد" از رتبه‏ای برخوردار نمی‏باشد. (به دو جدول ذیل مراجعه نمائید) بررسی تعداد مقالات نوشته شده در سطح بین‏المللی از طرف محققان ایرانی، نشانگر جایگاه پائین هزینه‏های تحقیق و توسعه R&D در ایران است که گفته می‏شود در حد ۰۲/۰درصد از تولید ناخالص داخلی است! تعداد اندک مجلات علمی در کشور و پائین‏بودن انگیزة اساتید دانشگاه برای نگارش مقالات علمی از جمله دلائل جایگاه نازل کشور در مجامع آکادمیک بین‏المللی ارزیابی می‏گردد. در حوزة علوم انسانی، در مجموع، 55 مجله علمی به تأئید وزارت علوم رسیده است که کمتر از ۱۰ عدد آن‏ها را مجلات اقتصادی در سطح کشور تشکیل می‏دهند. اکثر مجلات مزبور وابسته به دانشگاه‏ها یا وزارتخانه‏ها هستند و کمترین کوشش علمی از طرف مجامع آکادمیک خصوصی صورت می‏گیرد. بدیهی است در چنین شرایطی گزینش مقالات برای درج در مجلات مزبور، از فرآیندهای بسیار پیچیده‏ای برخوردار می‏باشد. به‏تازگی با یکی از مجلات علمی اقتصادی معتبر تحت عنوان: "اقتصاد سیاسی" مواجه شدم که از طرف بخش غیردولتی و به همت تعدادی از اساتید دلسوز و علاقمند انتشار می‏یابد. مجله اقتصاد سیاسی برخلاف مجلات دولتی، از بودجه غیردولتی و با اتکاء بر مشترکین خود اداره می‏گردد و ضمن آن‏که سعی بر باقی ماندن در میدان رقابت را دارد، از کیفیت بسیار مطلوبی نیز برخوردار است. بدیهی است برای ارتقاء رتبه ایران در سطوح بین‏المللی، حداقل در بخش اقتصادی که از هیچ جایگاهی برخوردار نمی‏باشد، ضروری است که از چنین کوشش‏های ارزشمندی قدردانی و حمایت به‏عمل آید.

رتبه کشورهای مختلف در تمامی حوزه­های علمی